Co robić gdy zablokuje plecy – pierwsza pomoc
Nagły, przeszywający ból w dolnej części pleców potrafi wyłączyć cię z codziennego życia w kilka sekund. Nie możesz się wówczas wyprostować, schylić ani normalnie chodzić. Jeśli doświadczyłeś już czegoś takiego lub chciałbyś się przygotować na taką ewentualność, możesz się zastanawiać, co robić, gdy zablokuje plecy, żeby szybko sobie pomóc i nie pogorszyć swojego stanu.
W takiej sytuacji najważniejsze jest spokojne działanie. Do tego zaś przyda ci się umiejętność odróżnienia typowej blokady mięśniowo-stawowej od objawów sugerujących problem z dyskiem, dobranie pozycji przeciwbólowej, rozsądne użycie leków bez recepty i wiedza, kiedy potrzebujesz pilnej konsultacji.
Mechanizm blokady (mięsień vs dysk)
Zanim przejdziesz do działania, warto zrozumieć, skąd bierze się ostry ból pleców. Zwykle przyczyną jest:
Problem mięśniowy
Pojawia się przy nagłym skręcie, schyleniu lub innym ruchu tułowia, dużym stresie, długotrwałym siedzeniu, czy też w chwili podnoszenia czegoś ciężkiego. W takiej sytuacji twoje ciało uruchamia mechanizmy, których zadaniem jest ochrona kręgosłupa. Mięśnie przykręgosłupowe zaciskają się ochronnie, blokując ruch, co wywołuje ostry, nieswoisty ból pleców, ograniczony do jednego miejsca.
Ból pleców może skutecznie utrudniać codzienne funkcjonowanie. Jeśli też ci dokucza, nie zwlekaj z poproszeniem o pomoc.
Umów się na konsultację w naszym gabinecie w Częstochowie, byśmy mogli dobrać najskuteczniejszą formę terapii.
Problem dyskowy, czyli rwa kulszowa
Wstępnie rozpoznasz ją po tym, że ból promieniuje do nogi, pośladka, a nawet stopy i zwykle towarzyszy mu mrowienie, osłabienie lub drętwienie nogi. To znak, że podrażniony został korzeń nerwowy. Gdy dolegliwości się nasilają, powinieneś niezwłocznie skorzystać z pomocy specjalisty.
W praktyce nie musisz samodzielnie rozstrzygać, czy winny jest mięsień, staw czy dysk. Ważniejsze jest to, czy ból jest typowy i stopniowo uspokaja się w bezpiecznych warunkach, czy też dochodzą objawy alarmowe w postaci zaburzenia oddawania moczu, drętwienia w okolicy krocza, wyraźnego osłabienia nogi, gorączki albo bólu, którego nie potrafisz niczym złagodzić.
Pozycje ułożeniowe przeciwbólowe
Gdy wiesz, co robić, gdy zablokuje plecy, możesz od razu znaleźć optymalną pozycję dla swojego kręgosłupa i mięśni przykręgosłupowych. Taką, która najmniej drażni obolałe miejsce i pomaga mięśniom odpuścić spięcie, które się w nich pojawiło.
Aby odciążyć odcinek lędźwiowy, połóż się na plecach. Możesz to zrobić na dywanie, macie lub kocu. Zegnij nogi w kolanach i połóż je na łóżku tak, by biodra i kolana ustawione były pod kątem 90 stopni. Możesz też ułożyć nogi na krześle lub dużych poduszkach.
Inną pozycją, która powinna ci przynieść ulgę, jest leżenie na boku z lekko ugiętymi kolanami, pomiędzy które należy włożyć poduszkę, by w ten sposób zmniejszyć skręt tułowia.
Jeśli natomiast chcesz siedzieć, wybierz twarde i stabilne krzesło, a w miejscu lędźwi umieść podparcie. Możesz do tego wykorzystać choćby zwinięty w rulon ręcznik lub mały kocyk.
Ważne jest też, byś nie leżał cały dzień. Niewielka aktywność jest też wskazana, o ile nie nasila dolegliwości bólowych. Nie próbuj też na siłę rozruszać spiętych mięśni, co może tylko nasilić objawy. Szukaj natomiast pozycji, które łagodzą ból i inne towarzyszące mu dolegliwości.
Leki bez recepty (kiedy brać)
Gdy zastanawiasz się, co robić, gdy zablokuje plecy i poczujesz ból, pierwszym, co może przyjść ci na myśl, to wzięcie leku, który to złagodzi. Pamiętaj jednak, że leki mogą być jednym z elementów pomocy, ale nie jedynym.
W początkowej fazie można rozważyć ich przyjęcie, gdy ból utrudnia ci poruszanie się, zasypianie i nocny odpoczynek, a także wtedy, gdy trudno ci znaleźć jakąkolwiek pozycję, w której ból się zmniejsza. Pamiętaj jednak, by nie przekraczać dawek podanych w ulotce. Jeśli masz problemy nerkowe, sercowe czy żołądkowe, lepiej skonsultuj się wcześniej z lekarzem. Leki przeciwbólowe mają bowiem skutki uboczne, o czym możesz przeczytać w dołączonych do opakowań ulotkach informacyjnych. Tym samym mogą podrażniać żołądek, obciążać nerki, czy wchodzić w reakcję z innymi lekami, które aktualnie przyjmujesz.
Kiedy dzwonić do fizjoterapeuty?
W zależności od przyczyny bólu niektóre dolegliwości mogą z czasem ustąpić i jeśli nie nawracają, raczej nie ma powodów do niepokoju. Gdybyś mimo wszystko chciał sprawdzić, co mogło być przyczyną, możesz skonsultować to ze swoim lekarzem lub fizjoterapeutą.
Są jednak sytuacje, w których pomoc fizjoterapeuty okazuje się niezbędna. Skontaktuj się z nim, jeśli:
- plecy wciąż cię bolą, choć upłynęło już 2-3 dni,
- ból regularnie wraca,
- masz objawy rwy kulszowej,
- sztywność i dolegliwości uniemożliwiają ci wyprostowanie się lub normalne chodzenie,
- odczuwasz drętwienie i osłabienie nogi.
Im wcześniej skorzystasz z pomocy, tym szybciej uwolnisz się od bólu i towarzyszących mu dolegliwości.
Przeczytaj także:
Ból krzyża i miednicy – w czym właściwie jest problem
Ból krzyża i miednicy nie pozwala ci normalnie funkcjonować? Sprawdź, co może być przyczyną i jak można złagodzić te dolegliwości.
Czego NIE robić przy blokadzie?
Przy ostrej blokadzie pleców łatwo popełnić kilka błędów, które tylko przedłużają ból. Gdy wiesz już, co robić, gdy zablokuje plecy i pojawi się ból, ważne jest też to, czego nie robić w takiej sytuacji.
Przede wszystkim:
- Nie przykładaj ciepłego termofora do miejsca bólu – ciepło może nasilić stan zapalny w pierwszych 24–48 godzinach.
- Nie rozciągaj się na siłę – gdy nie wiesz, co jest przyczyną, próbą rozruszania bólu możesz pogorszyć swój stan i nasilić dolegliwości.
- Nie dźwigaj – to nie musi być nic bardzo ciężkiego, co oznacza, że zaszkodzić ci mogą nawet zwykłe codzienne zakupy.
- Nie siedź na miękkim fotelu czy kanapie – zapadanie się w miękkim siedzisku zwiększy obciążenie kręgosłupa.
- Nie leż przez kilka dni bez ruchu – lepszy jest krótkotrwały odpoczynek, ponieważ długotrwałe leżenie paradoksalnie może wydłużyć powrót do zdrowia.
Jeśli zastanawiasz się, co robić gdy zablokuje plecy, zacznij od prostych rzeczy. Odciąż plecy, znajdź pozycję najmniej bolesną, rozważ lek przeciwbólowy bez recepty zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i nie prowokuj bólu agresywnym ruchem. Nawet gdy powodem dolegliwości jest rwa kulszowa – pierwsza pomoc również może przynieść pewną ulgę i złagodzić objawy do czasu, nim skorzystasz z pomocy fizjoterapeuty.
FAQ
Tak, w wielu przypadkach ból ustępuje samoistnie w ciągu kilku dni. Jednak brak poprawy po 3–5, a zwłaszcza nasilenie dolegliwości to sygnał, żeby skonsultować się ze specjalistą.
Szukaj pozycji, w której dolegliwości są najmniejsze. Sprawdź spanie na ulubionym boku z poduszką między kolanami albo na plecach z ugiętymi kolanami i podparciem lędźwi. Na spanie wybierz raczej twardszy materac, by nie zapadać się w nim.
W fazie ostrej masaż nie jest działaniem terapeutycznym pierwszego wyboru. Bezpieczniej będzie, jeśli najpierw specjalista zdiagnozuje przyczynę i sprawdzi, czy nie ma objawów alarmowych. Dopiero potem może zastosować jedną z technik manualnych lub inne formy terapii.
Źródła:
www.nhs.uk
www.mp.pl/pacjent/objawy/63737,bol-krzyza-dolnej-czesci-plecow-dolnego-kregoslupa-przyczyny-objawy-leczenie
www.mp.pl/pacjent/neurologia/choroby/150605,rwa-kulszowa